PFAS (poly- en perfluoralkylstoffen) zijn door de mens gemaakte chemische stoffen die niet van nature in het milieu voorkomen. Ze worden gebruikt om producten water-, vet- of vuilafstotend te maken, zoals in:
-
brandblusschuim
-
pannen met antiaanbaklaag
-
waterdichte kleding
-
cosmetica
Waarom is dat een probleem?
PFAS breken bijna niet af in het milieu of het menselijk lichaam. Daardoor stapelen ze zich op en kunnen ze op termijn gezondheidsrisico’s vormen. Om die reden doet de Vlaamse overheid onderzoek naar waar PFAS zich bevinden en of er maatregelen nodig zijn.
Waar zijn er PFAS-zones in Aartselaar?
In Aartselaar zijn twee specifieke zones aangeduid:
-
Rode zone: een strook in het noorden van Groenenhoek. Deze ligt binnen een straal van 10 km rond de 3M-site in Zwijndrecht.
-
Gele zone: rond Oeyvaersbosch, waar een industriële brand plaatsvond. Daarbij is mogelijk PFAS-houdend blusschuim gebruikt.
Wat moet je doen als je in zo’n zone woont?
Woon je in de rode zone (rond 3M), dan krijg je het advies om zelfgeteeld voedsel af te wisselen met winkelproducten, groenten en fruit goed te wassen, en niet meer dan één ei per week van eigen kippen te eten. Tuinafval gooi je best weg via het restafval of het recyclagepark. Ook voldoende bewegen en hygiëne zijn belangrijk.
In de gele zone (Oeyvaersbosch) gelden binnen een straal van 100 meter tijdelijke voorzorgsmaatregelen. Die zijn niet omdat er al gevaar is vastgesteld, maar om risico’s uit te sluiten. Bewoners in dit gebied ontvangen een persoonlijke brief met uitleg.
Wat zijn de richtlijnen rond voeding?
Voor kinderen onder 12, zwangere vrouwen en mensen met een zwak immuunsysteem geldt een duidelijk advies: geen zelfgeteelde groenten, fruit of eieren van eigen kippen eten. Voor anderen is matiging het sleutelwoord: eet zelfgeteeld voedsel met mate, combineer het met producten uit de winkel en zorg voor een goede reiniging ervan. Gebruik geen eigen tuinafval als compost.
Mag je nog grondwater gebruiken?
Nee. Grondwater mag niet gebruikt worden voor drinken, moestuinen of zwembaden – zeker niet als het uit een ondiepe put komt. Dit geldt voor alle zones waar mogelijk PFAS aanwezig is.
Hoe ga je om met afval en dieren?
Tuinafval breng je zonder kluit naar het recyclagepark. Laat de kluit achter in je tuin en verstuif geen losse aarde. Composteren met eigen tuinafval wordt afgeraden. Voor huisdieren is het belangrijk om hun voeding te variëren en ze niet te laten graven. Wie landbouwdieren houdt, vindt professionele richtlijnen via het FAVV.
Hoe bescherm je jezelf thuis?
Goede handhygiëne blijft belangrijk, zeker voor het eten. Poets je woning en terras regelmatig met water. Zo beperk je blootstelling aan stofdeeltjes waarin PFAS kan zitten.
Wat is het doel van verder onderzoek?
De Vlaamse overheid bekijkt hoe ernstig de vervuiling is en of bijkomende maatregelen nodig zijn. Zodra er nieuwe resultaten zijn, worden de betrokken inwoners op de hoogte gebracht.
Meer info?
Heb je vragen? Mail gerust naar pfas@vlaanderen.be